Atina’dan Ankara’ya: “Diyalog Var Ama Şartları Da Var”

Yunanistan ile Türkiye arasındaki diyalog trafiğinde Atina’nın mesajı bir kez daha netleşti: “Konuşmaya devam edelim, ancak bunun da kuralları var.”

Yunanistan, Türkiye ile iletişim kanallarının açık tutulmasını savunuyor ancak Atina, diyaloğun “uluslararası hukuk”, “ulusal pozisyonlara saygı” ve “güç gösterisi yerine kurallar” temelinde yürütülmesini istiyor.

CNN Greece’in haberine göre Yunan hükümeti, Ankara ile görüşmeye devam ederken kendi kırmızı çizgilerini de açıkça ortaya koyuyor.

CNN Greece’te bugün yayımlanan analizde, Atina’nın Ankara ile iletişim kanallarını açık tutma konusunda ısrar ettiği, ancak diyaloğun sonuç verebilmesi için belirli şartların yerine getirilmesi gerektiği vurgulandı. Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgos Gerapetritis’in açıklamaları da bu yaklaşımı açık biçimde ortaya koydu.

Atina’nın yaklaşımına göre Türkiye ile sorunların çözümü için diplomasi ve diyalog gerekli. Ancak Yunanistan, görüşmelerin uluslararası hukuk temelinde yürütülmesini ve iki tarafın da aynı kurallara bağlı kalmasını istiyor.

“Sonuç oldubittiye getirilemez”

Gerapetritis’in mesajındaki en dikkat çekici ifadelerden biri, “Oldubittiler kabul edilemez” şeklindeki yaklaşım oldu.

Yunan Bakan, iletişim kanallarının açık tutulması gerektiğini belirtirken, iki tarafın yalnızca düşük tansiyonlu bir söylemle yetinmemesi, aynı zamanda uluslararası hukukun uygulanması konusunda da kararlı olması gerektiğini söyledi. Atina, Ege ve Doğu Akdeniz’deki anlaşmazlıkların güç gösterisi temelinde değil, kurallar ve uluslararası kabul gören ilkeler çerçevesinde çözülmesini savunuyor.

Yunanistan açısından temel anlaşmazlık başlıklarından biri ise Kıta Sahanlığı ve Münhasır Ekonomik Bölgenin (MEB) sınırlandırılması olmaya devam ediyor. Atina, 2023 yılında başlatılan yapılandırılmış diyalog mekanizmasının sürdürülmesini ve iki ülke arasındaki iletişimin daha istikrarlı bir zemine oturtulmasını savunuyor.

Gerapetritis, son üç yılda gerilimlerin tamamen ortadan kalkmadığını ancak sahada büyük krizlerin yaşanmadığını da belirtti.

Erdoğan’ın mesajları Atina’da da yakından izleniyor

CNN Greece haberinde, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın bir yandan iyi komşuluk ilişkileri ve diyalog vurgusu yaparken diğer yandan iç kamuoyuna yönelik daha milliyetçi mesajlar verdiği değerlendirmesine yer verildi.

Haberde özellikle Erdoğan’ın Preveze Deniz Zaferi’nin yıl dönümü dolayısıyla yaptığı konuşmada Barbaros Hayreddin Paşa ve Osmanlı donanmasına ilişkin ifadeleri öne çıkarıldı. Atina, bu tür açıklamaları Ege ve Doğu Akdeniz konusunda Türkiye’nin genel yaklaşımından bağımsız değerlendirmiyor.

Böylece iki başkent arasındaki mevcut tablo bir kez daha ortaya çıkıyor: Diyalog sürüyor, ancak tarafların sorunlara ve birbirlerinin açıklamalarına ilişkin bakışları hâlâ önemli ölçüde farklı.

Atina’dan Kıbrıs mesajı: “Projeyi sürdüreceğiz”

Yunanistan’ın Türkiye ile ilişkiler konusunda ortaya koyduğu şartların önemli başlıklarından biri de Yunanistan-Güney Kıbrıs elektrik bağlantısı.

Gerapetritis, projenin önümüzdeki dönemde ilerleyeceğini, Yunanistan’ın gerekli izinleri vereceğini ve kablonun araştırılması ile döşenmesi için gerekli NAVTEX’leri yayımlayacağını açıkladı. Projenin Avrupa Ortak Çıkar Projesi kapsamında bulunduğunu belirten Gerapetritis, Avrupa hukukunun seçici biçimde uygulanamayacağını savundu.

Yunan Bakan, bir Avrupa projesinin engellenmesinin kabul edilemeyeceğini belirtirken, elektrik bağlantılarının uluslararası hukuk çerçevesinde serbest olması gerektiğini söyledi.

Bu konu, Ankara ile Atina arasındaki diyaloğun yalnızca siyasi açıklamalarla sınırlı olmadığını; Ege ve Doğu Akdeniz’deki enerji ve deniz yetki alanları başlıklarının da ilişkilerin geleceğinde önemli yer tuttuğunu gösteriyor.

Dendias: AB’ye “360 derece” güvenlik çağrısı

Atina aynı zamanda Türkiye ile yaşanan gerilimleri Avrupa güvenliği çerçevesine taşımaya çalışıyor.

Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, Brüksel’de AB Savunma Bakanları toplantısı öncesinde yaptığı açıklamada, Avrupa Birliği’nin karşı karşıya olduğu tehditlerin yalnızca kuzeyden gelmediğini, güneyden gelen tehditlerin de dikkate alınması gerektiğini söyledi.

Dendias, AB’nin ihtiyaç duyulan kaynakları sağlayarak “360 derece” güvenlik politikasını hayata geçirmesi gerektiğini ifade etti. AB Savunma Bakanları toplantısının gündeminde ise hibrit tehditler, Orta Doğu’daki gelişmeler ve bunların Avrupa güvenliğine etkileri ile Ukrayna’daki gelişmeler yer aldı.

Atina’nın Ankara ile diyaloğunda yeni tablo

CNN Greece’in bugünkü haberleri birlikte değerlendirildiğinde Atina’nın Türkiye politikasındaki temel çerçeve şu şekilde ortaya çıkıyor:

İletişim kanalları açık kalacak, diplomasi sürdürülecek, ancak Atina kendi ulusal pozisyonlarından geri adım atmayacak.

Yunan hükümeti, Türkiye ile büyük krizlerin önlenmesini önemli bir kazanım olarak görürken, aynı zamanda görüşmelerin uluslararası hukuk temelinde yürütülmesini ve karşılıklı olarak “kırmızı çizgilerin” gözetilmesini istiyor.

Dolayısıyla Atina’nın Ankara’ya verdiği mesaj, bir taraftan “diyalog devam etsin”, diğer taraftan ise “ancak bizim ortaya koyduğumuz çerçevede” şeklinde özetleniyor.

Yunanistan ile Türkiye arasında son dönemde yeniden öne çıkan sakin iletişim ortamının kalıcı hale gelip gelmeyeceği ise tarafların bu farklı pozisyonları aynı masa üzerinde ne ölçüde yönetebileceğine bağlı olacak.