Belediye Seçimlerinde Şimdiye Kadar Bildiklerinizi Unutun!

Yunanistan’da yerel yönetimlerde tarihi bir dönüm noktası yaşanıyor. Türk Yunanistan’da olduğu gibi, Doğu Makedonya-Trakya Eyalet Başkanlığı ve azınlık Belediyeleri başta olmak üzere tüm belediye seçimlerini doğrudan etkileyecek olan yeni Yerel Yönetimler Yasası, bugün (21 Mayıs Perşembe) itibarıyla resmi olarak kamuoyunun görüşüne (istişareye) açıldı.

Yeni yasa, Belediye ve Eyalet Başkanlığı seçimlerinde ikinci turu (ertesi pazar yapılan seçimi) tamamen ortadan kaldırıyor ve yerine ilk kez “Alternatif Oy” sistemini getiriyor.

Toplam 761 maddeden oluşan bu devasa reform, Belediyelerin ve Eyaletlerin işleyişine dair yaklaşık 2.000 eski düzenlemeyi yürürlükten kaldırarak tek bir çatı altında topluyor.

İşte Batı Trakya’daki seçmenleri, muhtemel adayları ve mevcut Belediye Başkanlarını yakından ilgilendiren yeni sistemin tüm detayları:

2028 Seçimlerinde İkinci Tur Yok: “Alternatif Oy” Sistemi Nasıl İşleyecek?

2028 yılında yapılacak bir sonraki yerel seçimlerden itibaren seçmenler sandığa sadece bir kez gidecek. Kazanan, ilk pazar günü kullanılan oylarla belirlenecek.

Sistem şu şekilde işleyecek:

%42 Barajı

İlk tercih oylarında geçerli oyların %42’sinden fazlasını alan liste başkanı (Belediye Başkanı veya Eyalet Başkanı) doğrudan seçilmiş olacak.

%42 Aşılmazsa Ne Olacak?

Eğer hiçbir liste %42 barajını geçemezse, seçimler ikinci Pazara kalmayacak. Devreye, yetkili mahkeme tarafından yapılacak olan “ikinci aşama oy sayımı” girecek.

Yeni Oy Pusulası Nasıl Olacak?

Seçmenlerin önüne gelecek oy pusulalarında, listenin amblemi, Belediye/Eyalet başkanı adayının adı ve meclis üyesi adaylarının isimlerinin hemen altında “Alternatif Oy” (Εναλλακτική Ψήφος) bölümü yer alacak. Bu bölümde, seçime giren diğer tüm listelerin adları ve parantez içinde başkan adaylarının isimleri bulunacak. Seçmen, kendi listesinin haricinde, ikinci tercihi olan başka bir listeyi de burada işaretleyebilecek.

İkinci Aşama Sayım (Mahkeme Süreci)

İlk turda en çok oyu alan ilk iki liste ikinci aşamaya kalacak.

İlk iki sıraya giremeyen ve elenen diğer tüm listelerin pusulalarındaki “Alternatif Oylar” (ikinci tercihler) tek tek sayılacak.

Elenen listelere verilen bu ikinci tercihler, ilk iki sıradaki listelerin hanesine (hangisi tercih edildiyse) artı puan olarak eklenecek.

Bu toplama işleminin sonucunda (mutlak veya nispi) en çok oya ulaşan liste, seçimin galibi ilan edilecek.

Yeni Yasanın 6 Temel Kitabı (İçerik Yapısı)

Yeni Yerel Yönetimler Yasası, belediyelerin işleyişini kolaylaştırmak adına 6 ana kitaba ayrılmıştır:

1. Kitap (Organizasyon ve Seçimler): Yerel yönetimlerin yapısı, belediyelerin sınıflandırılması, yeni seçim sistemi ve seçim harcamalarının denetlenmesi kurallarını içerir.
2. Kitap (Yönetim Sistemi): Belediyelerin yönetim modelini, yerel yönetimlere bağlı tüzel kişilerin sınıflandırılmasını ve seçilmişlerin yasal statüsünü belirler.
3. Kitap (Yetki Dağılımı): Merkezi devlet, Eyaletler ve Belediyeler arasındaki yetki sınırlarını netleştirir. Böylece yetki karmaşasının önüne geçilmesi ve büyüklüğüne bakılmaksızın her belediyenin etkili hizmet vermesi amaçlanır.
4. Kitap (Mali Yönetim): Belediyelerin ve eyaletlerin mali işleyişini kolaylaştırmak ve bürokrasiyi azaltmak adına ekonomik yönetimde büyük bir reform içerir.
5. Kitap (Gözetim ve Denetim): Anayasal kural gereği, devletin belediyeler üzerindeki denetimini sadece “yasalara uygunluk” kontrolü ile sınırlar ve objektif bir denetim sistemi getirir.
6. Kitap (Genel Hükümler): Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı’nın ek protokolünün Yunan iç hukukuna dahil edilmesini ve genel işleyiş kurallarını kapsar.

Dijital Yenilikler ve 5 Yıllık Görev Süresi

5 Yıllık Dönem: Belediye ve Eyalet yönetimlerinin görev süresi 5 yıl olarak kalmaya devam edecek. Seçimler her defasında Kasım ayının son pazar günü gerçekleştirilecek.

Elektronik Oy Verme: Özel seçim merkezlerinde, yargı temsilcisi huzurunda isteğe bağlı (isteğe dayalı) elektronik oy kullanma imkanı getiriliyor.

Dijital Halk Oylaması (Referandum): Belediyelerde, halkın görüşünü almak adına elektronik ortamda ve yasal güvencelerle “Danışma Amaçlı Yerel Referandum” yapılmasının önü açılıyor.

Gençlik Meclisleri: Gençlik meclislerinin rolü artırılıyor, seçimleri için net kurallar ve elektronik oylama altyapısı getiriliyor.

Seçim Takvimi ve Siyasi Strateji

Yeni Yerel Yönetimler Yasası, 4 Haziran 2026 tarihine kadar devletin resmi internet sitesinde (opengov.gr) halkın ve kurumların görüşlerine açık kalacak. Haziran ayı içerisinde ise oylanmak üzere Parlamento’ya (Meclis) sevk edilecek.

Adaylar İçin Önemli Not

Yeni sistem, Batı Trakya’daki siyasi dengeleri tamamen değiştirecek güçte. Artık sadece kendi tabanınızdan oy almak yetmeyecek; ilk turda elenecek olan diğer listelerin seçmenlerinin “ikinci tercihi” (Alternatif Oyu) olabilmek, yani şimdiden geniş tabanlı uzlaşılar ve ittifaklar kurmak seçimi kazanmanın anahtarı olacak.