Yunanistan’da Miras Hukukunda Yeni Dönem: Borçlar, Vasiyet ve Eşlerin Hakları Değişiyor

Yunanistan’da miras hukukunda önemli değişiklikler öngören yeni düzenleme 16 Eylül Çarşamba gününden itibaren yürürlüğe giriyor. Yeni uygulamayla mirasçıların ölen kişinin borçlarından sorumluluğu sınırlandırılırken, sağ kalan eşin hakları genişletiliyor ve saklı pay uygulamasında köklü değişikliğe gidiliyor.

Yunanistan’da miras hukuku alanında bugüne kadar uygulanan birçok kural 16 Eylül 2026 tarihinden itibaren değişiyor. Yeni düzenleme; miras kalan borçlar, vasiyetname bulunmaması halinde mal paylaşımı, sağ kalan eşin hakları, birlikte yaşayan kişilerin durumu ve saklı pay gibi önemli konularda yeni hükümler getiriyor.

Yeni kurallar, 16 Eylül 2026 ve sonrasında vefat eden kişilerin mirasları için uygulanacak. Bu tarihten önce hayatını kaybedenlerin miras işlemlerinde ise genel olarak önceki mevzuat geçerliliğini koruyacak.

Mirasçı artık kendi mal varlığıyla borç ödemeyecek

Yeni düzenlemenin en önemli değişikliklerinden biri, miras bırakan kişinin borçlarıyla ilgili.

Bugüne kadar mirasçılar, belirli koşullarda mirasla birlikte kalan borçlar nedeniyle kendi kişisel mal varlıklarını da riske atabiliyordu. Yeni sistemle birlikte mirasçı, ölen kişinin borçlarından otomatik olarak kendi kişisel mal varlığıyla sorumlu tutulmayacak.

Buna göre alacaklılar, mirasçının daha önceden sahip olduğu evine, banka hesaplarına veya diğer kişisel mal varlığına değil, yalnızca kendisine kalan mirasın değeri kadar hak talep edebilecek.

Ancak mirasçının, miras malları üzerinde yeni yasaya aykırı işlemler yapması halinde bu korumayı kaybetmesi mümkün olacak. Yeni düzenleme ayrıca, mirasın mal varlığı ve borçlarının ayrı bir bütün olarak ele alınabilmesi amacıyla mahkeme yoluyla tasfiye imkânı da getiriyor.

Vasiyetname yoksa sağ kalan eşin payı artıyor

Yeni yasa, vasiyetname bulunmadığı durumlarda mirasın nasıl paylaşılacağı konusunda da değişiklikler getiriyor.

Ölen kişinin tek çocuğu bulunuyorsa, sağ kalan eş artık mirasın dörtte birini değil, üçte birini alacak.

İki veya daha fazla çocuk bulunması halinde ise sağ kalan eşin mirastaki payı dörtte bir olarak devam edecek.

Bunun yanı sıra sağ kalan eşe, çiftin birlikte yaşadığı ana konutu ölümden sonra bir yıl boyunca ücretsiz ve münhasır şekilde kullanma hakkı tanınıyor.

Evli olmayan birlikte yaşayanlara da sınırlı koruma

Yeni düzenleme, evlilik veya birlikte yaşam sözleşmesi olmaksızın aynı hayatı paylaşan kişiler için de belirli haklar getiriyor.

Buna göre, ölen kişiyle fiilen birlikte yaşayan kişi, gerekli şartların yerine getirilmesi halinde ortak konutu bir yıl boyunca kullanma hakkına sahip olabilecek.

Ayrıca, ölen kişinin eşi veya kendisinden önce gelen yasal mirasçısı bulunmaması durumunda, birlikte yaşadığı kişinin mahkeme kararıyla miras hakkı elde etmesinin de önü açılıyor.

Ölene ücretsiz bakım yapanlara maddi hak

Yeni yasa, hayatının son döneminde ölen kişiye önemli ölçüde ve herhangi bir ücret almadan bakım sağlayan kişileri de kapsıyor.

Buna göre, ölen kişinin yaşamının son üç yılı içinde en az altı ay boyunca kendisine ücretsiz olarak fiilen bakım sağlayan kişiler, belirli şartlar altında mirastan maddi talepte bulunabilecek.

Saklı pay artık taşınmaz üzerinde ortaklık hakkı olmayacak

Miras hukukundaki en önemli değişikliklerden biri de saklı pay konusunda yapılıyor.

Çocuklar, anne ve baba ile sağ kalan eş, saklı pay hakkına sahip kişiler arasında yer almaya devam edecek. Ancak bu kişiler artık miras bırakılan ev, arsa veya diğer mallar üzerinde otomatik olarak ortak mülkiyet hakkı elde etmeyecek.

Yeni sistemde saklı pay, doğrudan mal üzerinde pay sahibi olma hakkı yerine maddi alacağa dönüştürülüyor.

Bu alacak, hak sahibinin vasiyetname bulunmaması halinde alacağı miras payının yarısına karşılık gelen parasal değer üzerinden hesaplanacak.

Ölmeden önce miras anlaşması yapılabilecek

16 Eylül’den itibaren getirilen bir diğer önemli yenilik ise mirasla ilgili anlaşmaların, kişi hayattayken belirli şartlar altında yapılabilmesi.

Buna göre, mal sahibi noter huzurunda düzenlenecek resmi belgeyle, daha hayattayken kimin mirasçı olacağını veya belirli bir malın kime bırakılacağını önceden kararlaştırabilecek.

Özellikle aile şirketleri ve taşınmaz mallar açısından önem taşıyan bu uygulamanın, aile içindeki gelecekteki miras anlaşmazlıklarının azaltılmasına yardımcı olması bekleniyor.

Ayrıca kişiler, önceden yapılacak resmi anlaşmayla mirasın tamamından, bir bölümünden veya yalnızca saklı pay hakkından feragat edebilecek.

Feragat işleminin tarafların bizzat noter huzurunda bulunmasıyla yapılması gerekiyor. Bu işlem karşılıklı bir bedel karşılığında yapılabileceği gibi, herhangi bir karşılık olmadan da gerçekleştirilebilecek.

Uygulamada ilk engel vasiyetname işlemleri

Öte yandan yeni yasanın yürürlüğe girmesi öncesinde uygulamada bazı sorunların yaşanabileceği belirtiliyor.

Atina, Pire, Ege ve On İki Ada bölgelerindeki noterler, vasiyetnamelerin açıklanması ve yayımlanmasına ilişkin işlemlerden uzak durma kararlarını 30 Eylül’e kadar uzatmış bulunuyor.

Bu durumun, yeni miras düzenlemelerinin bazı alanlarda fiilen uygulanmaya başlamasını geciktirebileceği ifade ediliyor.

Yeni düzenlemeyle birlikte Yunanistan’da miras hukukunda önemli bir dönem başlarken, özellikle miras borçları konusunda mirasçıların kişisel mal varlığının korunması ve saklı payın parasal hakka dönüştürülmesi, sistemdeki en dikkat çekici değişiklikler arasında yer alıyor.