Savunma Harcamaları Artıyor, Atina Muafiyet İstiyor

Yunanistan’dan AB’ye savunma harcamaları için mali hedeflerden muafiyet talebi.

Yunanistan Ekonomi ve Maliye Bakanı Kiriakos Pierrakakis, Avrupa Birliği’ne (AB) önemli bir mali talepte bulundu. Pierrakakis, savunma harcamalarının artışı nedeniyle ülkesinin “ulusal kaçış maddesi”nin (national escape clause) devreye alınması için Avrupa Konseyi ve Avrupa Komisyonu’na resmi başvuru yaptı. Bu madde, Avrupa Birliği’nin mali kurallarına göre istisnai durumlarda belirli harcamaların bütçe hedeflerinden muaf tutulmasına olanak tanıyor.

Savunma harcamaları artıyor, Atina muafiyet istiyor

Yunanistan’ın talebi, 6 Mart 2025 tarihinde Avrupa Konseyi’nde alınan kararlar doğrultusunda gündeme geldi. Amaç, ülkede artan savunma harcamalarının AB’nin bütçe disiplinine ilişkin kuralları çerçevesindeki mali hedeflerin dışında tutulması. Avrupa Komisyonu’nun açıklamasına göre, Yunanistan bu yönde başvuruda bulunan üçüncü ülke oldu. Komisyon, başvurulara ilişkin kararlarını Haziran ayında açıklamayı planlıyor.

Uzun vadeli savunma programı ve bütçeye etkisi

Yunanistan, 2025-2036 dönemini kapsayan Yeni Uzun Vadeli Savunma Tedarik Programı kapsamında savunma yatırımlarını ciddi şekilde artırmayı planlıyor. Eurostat’ın COFOG tanımına göre hazırlanan verilere göre, ülkenin savunma harcamaları GSYİH’nın:

2024’te %2,2’si,

2025’te %2,3’ü,

2026’da ise %2,5 olacak şekilde yükselmesi bekleniyor.

Bu artış, özellikle 2026 yılı için öngörülen 500 milyon euro ek savunma harcaması nedeniyle dikkat çekiyor. Bu miktarın bütçe hedeflerinin dışında değerlendirilmesi, yani mali kuralların dışına çıkarılması talep ediliyor.

Mali kurallar devam ediyor, ancak savunma harcamaları hariç

Ulusal kaçış maddesinin yürürlüğe girmesi durumunda bile Avrupa Birliği’nin genel mali kuralları geçerliliğini sürdürecek. Ancak sadece savunma harcamalarındaki sapmalar bu kuralların dışında değerlendirilecek. Savunma dışı diğer harcamalar için olası sapmalar, AB’nin 2024/1263 sayılı yönetmeliğinin 22. maddesi uyarınca takip edilecek.

Yunan hükümeti, bu adımın, ülkenin güvenlik ihtiyaçları doğrultusunda savunma kapasitesini artırırken aynı zamanda AB bütçe kurallarına uyumu da sürdürebilmesini sağlayacağını belirtiyor.