Kültür Merkezi Olarak Hizmete Açılacak

Yunanistan Kültür Bakanlığı, Kesriye’deki (Kastoria) Kurşunlu – Sultan Süleyman Camii’nin gelecekteki işleyişi ve kullanımı amacıyla restorasyon ve iyileştirme müdahaleleri uyguluyor.

Bütçesi 1.000.000 euro olan proje kapsamında, caminin temellerinde Bizans dönemine ait tapınağın mimari kalıntılarının korunması ve izlenmesi için cam zemin döşenmesi, aydınlatma tesisatı yapılması ve elektromekanik tesisat işleri devam ediyor.

Kurşunlu – Sultan Süleyman Camii, şehrin tarihi merkezindeki Büyük İskender (Megalu Aleksandru) Meydanı’nda yer almaktadır. 2021 yılında mimari ve yapısal tasarımın onaylanmasıyla birlikte caminin restore edilip geliştirilmesi projesi, 2025 yılı sonunda tamamlanması planlanan Kurtarma ve Dayanıklılık Fonu’na dahil edildi.

Yunanistan Kültür Bakanı Lina Mendoni Kurşunlu – Sultan Süleyman Camii ile ilgili şunları söyledi:

“Osmanlı döneminde Balkanlar’daki taşra dini yapılarının tipik bir örneği olan Kurşunlu Camii, aslen Kastoria’nın (Kesriye) tarihi kent dokusunda yer alıyordu.

Günümüzde eski kentin fizyonomisinin değiştirilmesi ve 1960’lı ve 1970’li yıllardaki yoğun yeniden yapılanma çalışmaları sonucunda anıt, modern yapılar ve çok katlı binalarla çevrili küçük bir platoya sıkıştırılmıştır.

Kastoria’da (Kesriye) ayakta kalan tek cami olan Kurşunlu Camii, Medrese ve hamamla birlikte Osmanlı döneminin mimari mirasının en önemli eserlerinden biridir. Caminin restorasyon çalışmaları sırasında erken Hıristiyanlık dönemine ait bir bazilikanın kalıntıları ortaya çıkarıldı.

Osmanlı fethinden sonra cami, bir tarafı doğal kaya üzerine, diğer tarafı ise bazilika üzerine kurulmuş olup, yapımında bu bazilikanın yapı malzemesi kullanılmıştır. Bitişikteki arsada bulunan mermer sütun parçalarından, Bizans kilisesinin yerinde antik bir tapınağın bulunduğu anlaşılmaktadır. Ve bu durumda tarihsel diakronizm belgeleniyor, bu da Kastoria (Kesriye) örneğinde değerli bir arkeolojik palimpsest yaratıyor.

Bu nedenle, ziyaretçilere, altta yatan Hıristiyan kilisesinin az sayıdaki kalıntılarının sunulması son derece önemli kabul ediliyor ve anıtların kendilerinin şekillendirdiği anlatı aracılığıyla, daha geniş bir alanın bireysel tarihsel evrelerinin anlaşılması için etkileşimli bir deneyim alanı yaratmayı amaçlıyor. Projenin tamamlanmasıyla kent, evrensel erişime açık bir kültür alanına kavuşacak.”

Kurşunlu – Sultan Süleyman Camii uzun yıllar kütüphane olarak hizmet verdi. Daha sonra Bizans Eserleri Müdürlüğü tarafından tarihi eserlerin saklandığı bir depoya dönüştürüldü.

Kurşunlu – Sultan Süleyman Camii 2025 yılı sonunda, Kesriye’de kültürel etkinliklerin yapılacağı bir alan olarak vatandaşlara ve ziyaretçilere hizmet vermeye hazırlanıyor.

Kurşunlu / Sultan Süleyman Camii, Kesriye

Cami, 16. yüzyılda Osmanlı döneminde inşa edilmiş olup adını kurşunla kaplı olan kubbesinden almaktadır.

Kurşunlu / Sultan Süleyman Camii, Kesriye (Kastoria) Manastır Vilayetinin, Görice Sancağına bağlı bir kaza merkeziydi.

1385 yılında Gazi Evrenos Bey tarafından fethedilen şehir, 1913 yılına kadar Osmanlı İdaresinde kalmıştır. Mübadeleden önce şehir nüfusu 8.000 civarındaydı. Osmanlı döneminden kalma Ahmet Paşa Medresesi ve Kurşunlu Cami restore edilerek ziyarete açılacak.

Günümüze kadar ulaşan Kesriye konakları/evleri Balkanlardaki Osmanlı dönemi sivil mimarinin en güzel örneklerini oluşturur.

Kesriye mübadilleri ağırlıklı olarak Kapadokya Bölgesine iskân edilmişlerdir. Kesriye’ye iskân edilen Rum Ortodoks mübadiller ise benzer coğrafi özelliklere sahip olan Bursa’nın Apolyont (Gölyazı) beldesindendir. Günümüzde Kesriye (Kastoria) Batı Makedonya Bölgesi’ne bağlı bir il statüsündedir.