Dendias: “Gerçek Bir Tehditle Karşı Karşıyayız”
"Orta büyüklükte bir ülkeyiz, orta düzeyde bir GSYİH'mız var. Memnun değiliz ama yeteneklerimizi doğru belirlemek iyidir. Yunanistan küçük bir askeri güç değil."
Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, “Athens Security Forum 2025” etkinliğinde yaptığı konuşmada, ülkenin “mevcut bir tehdit, kendi büyüklüğümüzün kat kat fazlası” ile karşı karşıya olduğu gerçeği göz önüne alındığında, Yunanistan Silahlı Kuvvetleri’nin yeteneklerinin “değişken jeopolitik bir ortamda” tamamen reforma tabi tutulması gerektiğini vurguladı.
“Avrupa Güvenliğini Yeniden Tanımlamak: Avrupa Birliği ve NATO için Zorluklar” başlığıyla Uluslararası İlişkiler Enstitüsü (IDIS) Müdürü ve Başkanı Prof. Kostas İfantis ile yaptığı bir tartışma sırasında konuşan Dendias, şunları kaydetti:
“Orta büyüklükte bir ülkeyiz, orta düzeyde bir GSYİH’mız var. Memnun değiliz ama yeteneklerimizi doğru belirlemek iyidir. Yunanistan küçük bir askeri güç değil” dedi. Bunun, Avrupa’nın büyük bir bölümünün savunma boyutuna olan ilgisini tamamen kaybetmesinden kaynaklandığını belirtti.
220 milyar euro (Gayri Safi Milli Hasıla) büyüklüğündeki Yunanistan’ın, Almanya, Fransa, Büyük Britanya, Hollanda, Belçika, Lüksemburg ve Danimarka’nın toplamından daha fazla ağır zırhlı araca sahip olduğunu örnek verdi. Bu durumu, “mevcut bir tehditle karşı karşıya olduğumuz için buna mecburuz” şeklinde açıklayarak, aynı zamanda Avrupa’nın savunma boyutunda tamamen zayıfladığını açıkça gösterdiğini belirtti.
Ukrayna ve Dağlık Karabağ’daki savaşlara atıfta bulunarak, Silahlı Kuvvetlerin “bu düzeydeki zorluklara cevap verebilmek için hızla modernize edilmesi” gerektiğini vurguladı.
Modernizasyon çabalarındaki sorunlar arasında 2010-2020 on yıllık ekonomik krizi gösterdi. Bu 10 yılda Yunanistan’ın savunma alanına “ihmal edilebilir yatırımlar” yaptığını belirterek, “O kriz yıllarından yılda yaklaşık 1,5 ila 2 milyar eksiğimiz var. Yani, sırtımızda 25 milyar civarında bir zarar taşıyoruz” diye ekledi.
Yalnızca boşluğu kapatmakla kalmayıp, aynı zamanda “yeniliklere ve değişimlere cevap verebilmek için daha hızlı koşmamız” gerektiğini belirterek “yeni teknolojilerin zorunlu yatırımlarına” değindi. Savaş çatışmalarında odağın geçmişteki büyük mekanize birimlerden, günümüzün ve geleceğin küçük, çevik, esas olarak silah değil, drone kullanan asker birimlerine kaydığını vurguladı.
Mali kısıtlamaların önemli olduğunu gizlemedi ancak insan gücünün “mükemmel” olduğunu ve “bazı durumlarda tepkilerle” de olsa reformları takip ettiğini açıkça belirtti. “Belirli mali sınırlar içinde mücadele etmeliyiz. Benden sonra kalmasını istediğim bir şey varsa, o da mali alana saygı duyulması gerekliliğidir” diye ekledi.
Yunanistan’ın “Cebelitarık’tan Hint Okyanusu’na kadar bakış açısına sahip olması gerektiğini” belirtti. Ülkenin çıkarlarının “dar coğrafi sınırlarla tanımlanmadığını” açıklayarak, “Yunanistan’ın artık bunların ötesinde de çıkarları var” diye ekledi. Süveyş Kanalı’na erişimi, Yunanistan ve limanları için “bir beka meselesi” olarak nitelendirdi.
Avrupa Güvenliği ve Savunma
Bakan Dendias, Berlin Duvarı’nın yıkılmasıyla “hepimiz, devletler arası ilişkilerde demokrasi, farklı olana hoşgörü, uluslararası hukukun üstünlüğü gibi yeni bir çağa girdiğimize inanıyorduk” dedi ve bunun “yanlış, bir yanılsama” olduğunu ifade etti.
Sahra Altı Afrika’daki duruma özel olarak değinen Dendias, Avrupa Birliği’ni eleştirerek AB’nin “Sahra Altı Afrika’yı görmezden geldiğini” ve “cihatçıların cenneti haline gelmesine izin verdiğini” söyledi. Bu durumun, Libya’dan Girit ve Gavdos’a göç akınları alan Yunanistan’ı etkilediğini açıkladı.
Avrupa’nın stratejik otonomisi ve Ortak Avrupa Savunması hakkında konuşan Dendias, “Avrupa alanının özerk bir savunma yeteneğine yaklaştığımızı düşünüyorsak, üzgünüm ama Avrupa ekonomisinin büyüklüğüne rağmen, derin bir yanılgı içindeyiz” dedi.
“İnsan hakları, kadın hakları, demokrasi için insanlık tarihindeki en meşhur girişim olan Avrupa projesine” bağlılığını dile getirdi, ancak “realizmi göz ardı etmememiz gerektiği” konusunda uyarıda bulundu. Dendias, “Avrupa’nın ciddi bir savunma yeteneği düzeyine ulaşması için en az 20 yıla ihtiyacı var” şeklinde netleştirdi.
“Ciddi bir Avrupa savunma yeteneği” için birçok önkoşul olduğunu ekledi; bunlar arasında “ciddi bir savunma sanayinin kurulması”, “Avrupa toplumlarının kültürünün değiştirilmesi” ve “Avrupalı’nın sahip olduğu hakları savunmak için fedakarlık yapması gerekebileceği bilincinin geri gelmesi” yer alıyor.
ABD ile ilişkilere değinen Dendias, “Avrupa-Atlantik bağının değerini hatırlamamız” gerektiğini ve “Avrupa izolasyonuna hayır” dediğini ifade etti. “ABD ile ilişkiye derinden inanıyorum. Okyanusların arkasına sığınmış bir Amerika’ya inanmıyorum. ABD’nin küresel olarak önemli rolüne inanıyorum” dedi.
“Athens Security Forum 2025” etkinliği, IDIS tarafından Silahlı Kuvvetler Subaylar Kulübü’nde 11 ve 12 Kasım tarihlerinde düzenlenmektedir.