
Atina’nın İsrail ile Stratejik İş Birliği Tehdit Mi Ediliyor?
ABD’den Yunanistan’a "PULS" Kıskacı: Atina’nın İsrail ile stratejik iş birliği tehdit mi ediliyor?
ABD’den Yunanistan’a “PULS” Kıskacı: Atina’nın İsrail ile stratejik iş birliği tehdit mi ediliyor?
Yunanistan ve İsrail arasındaki savunma iş birliği derinleşirken, Washington’dan gelen hamleler Atina’da soru işaretlerine yol açıyor.
Yunanistan’ın İsrail yapımı PULS füze sistemlerini tedarik etme planı, ABD’nin “teknoloji sızıntısı” bahanesiyle koyduğu engellere takılma riskiyle karşı karşıya. Daha önce SCALP NAVAL füzelerinde yaşanan krizin bir benzeri şimdi karada mı yaşanacak?
Yunanistan ve İsrail arasındaki savunma iş birliği derinleşirken, Washington’dan gelen hamleler Atina’da soru işaretlerine yol açıyor. Elbit Systems tarafından geliştirilen PULS (Çok Amaçlı Fırlatma Sistemi) füzeleri için Yunanistan Hükümeti Milli Güvenlik Konseyi (KİSEA) ve Yunan Parlamentosu’ndan bütçe onayı çıkmış olmasına rağmen, ABD’nin son kısıtlama kararları anlaşmanın geleceğini gölgeleyebilir.
812 Milyon Dolarlık Anlaşmada “Amerikan Freni”
İsrailli savunma devi Elbit Systems, Yunanistan’ın 36 adet PULS sistemi için yaklaşık 812 milyon dolarlık (691 milyon Euro) bütçeyi onayladığını duyurdu. Ancak Elbit’in yaptığı açıklamada, anlaşmanın hala Yunanistan Milli Savunma Bakanlığı ile yürütülen ticari müzakerelerin tamamlanmasına bağlı olduğu vurgulandı.
Daha önce 2021 yılında Yunanistan’da (Kalamata Hava Üssü’ndeki Uluslararası Eğitim Merkezi) 1,65 milyar dolarlık bir uçuş okulu kuran Elbit için bu süreç tanıdık olsa da, sahadaki dengeler değişiyor. Globes.co sitesinde yer alan analize göre, Yunanistan’ın stratejik güvenlik anlaşmaları kağıt üzerinde kalsa da uygulama aşamasında her zaman hayata geçmeyebiliyor. 2003 yılındaki İngiliz Challenger tankı yerine Alman Leopard tanklarının seçilmesi bunun en somut örneği olarak gösteriliyor.
“Teknoloji Sızıntısı” mı, Ticari Blokaj mı?
ABD, geçtiğimiz günlerde Avrupa ülkelerinin Amerikan yapımı füzeleri Elbit’in EuroPuls fırlatıcılarında kullanmasına izin vermeyeceğini açıkladı. “Teknoloji sızıntısı” endişesini öne süren Washington, Lockheed Martin üretimi mühimmatların Amerikan dışı sistemlere entegre edilmesine karşı çıkıyor.
Bu karar, özellikle ATACMS gibi hassas sistemlerin çalışma prensiplerinin üçüncü taraflarca (İsrail dahil) öğrenilmesini engelleme amacı taşısa da, uzmanlar bunun arkasında Amerikan savunma sanayi şirketlerini koruma ve diğer ülkelerin stratejik anlaşmalarını kısıtlama arzusunun yattığını belirtiyor.
Yunanistan’ın Elindeki Füzeler “Çöp” mü Olacak?
Eğer Yunanistan PULS alımına devam ederse, envanterinde bulunan Amerikan yapımı füzelerin bir kısmını bu sistemlerde kullanamama riskiyle karşı karşıya kalacak. ABD’nin bu noktadaki alternatifi ise oldukça agresif.
Amerikan Teklifi
Lockheed Martin, Yunanistan’a mevcut 15 adet MLRS sistemini A0 seviyesinden A2’ye yükseltmeyi ve 15 yeni HIMARS sistemini yaklaşık 500-600 milyon dolar karşılığında vermeyi öneriyor.
Fiyat Farkı
Amerikan teklifi, Elbit’in 812 milyon dolarlık teklifinden çok daha ucuz. Üstelik HIMARS, PULS ile benzer şekilde 300 km menzile kadar atış yapabiliyor.
İsrail-Yunanistan Arasında “Dev” Savunma Paktı
Tüm bu baskılara rağmen Atina’nın İsrail’e yönelmesinin arkasında daha büyük bir plan yatıyor. Yunanistan, Türk füze tehdidine karşı İsrail sistemlerinden oluşan “çok katmanlı bir savunma kalkanı” kurmak istiyor. 3,5 milyar dolarlık bu devasa paketin şunları içermesi bekleniyor:
Spyder (Rafael): Rus OSA-AK ve Tor M-1’lerin yerini alacak.
Barak MX (IAI): Hawk sistemlerinin yerini alacak.
David’s Sling (Rafael): Rus S-300’lerin yerini alacak.
Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, anlaşmaların en az %25 yerli üretim içermesi gerektiğini vurgularken, İsrail tarafı (Elbit) Amerikan kısıtlamalarının “operasyonel olarak büyük bir olumsuz etki yaratmayacağı” görüşünde.
Atina Karar Kavşağında
Yunanistan, ya daha ucuz ve “garantili” olan Amerikan HIMARS teklifini kabul ederek Washington ile ilişkilerini sorunsuz sürdürecek, ya da Amerikan kısıtlamalarına rağmen İsrail ile stratejik bir savunma mimarisi kurmak için PULS ve diğer İsrail sistemlerine yatırım yapacak. Atina’nın bu tercihi, Ege ve Doğu Akdeniz’deki askeri dengeleri doğrudan etkileyecek.